पत्रकार दिन विशेष “न्यूज पेपर पेक्षा डिजिटल मीडिया न्यूज का ठरतेय अग्रेसर?” | ಪತ್ರಕರ್ತರ ದಿನ ವಿಶೇಷ “ಪ್ರಿಂಟ್ ಮೀಡಿಯಾವಿಗಿಂತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ನ್ಯೂಸ್ ಏಕೆ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದೆ?”
दरवर्षी साजरा होणारा पत्रकार दिन हा समाजातील चौथा स्तंभ असलेल्या पत्रकारितेच्या जबाबदारीची, सचोटीची आणि परिवर्तनक्षम शक्तीची आठवण करून देणारा दिवस आहे. काळ बदलतो आहे, तंत्रज्ञान झपाट्याने पुढे जात आहे आणि त्यासोबतच पत्रकारितेचे स्वरूपही आमूलाग्र बदलत आहे. आजच्या घडीला प्रिंट मीडियापेक्षा डिजिटल मीडिया न्यूज अधिक अग्रेसर ठरत असल्याचे स्पष्टपणे दिसून येते. एकेकाळी सकाळचा पेपर हातात आल्यावरच बातमी कळायची. पण आज परिस्थिती पूर्णपणे बदलली आहे. मोबाईल, इंटरनेट आणि सोशल मीडियामुळे बातमी क्षणात वाचकांपर्यंत पोहोचते. डिजिटल मीडियाची हीच वेगवान क्षमता त्याला प्रिंट मीडियापेक्षा एक पाऊल पुढे नेते. डिजिटल मीडियाचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे तत्काळ अपडेट्स (Real-Time News). एखादी घटना घडताच काही सेकंदांत ती बातमी वेबसाइट, अॅप किंवा सोशल मीडियावर लाईव्ह होते. प्रिंट मीडियाला मात्र छपाई, वितरण आणि वेळेच्या मर्यादा असतात. त्यामुळे बातमी उशिरा पोहोचते. आजचा वाचक केवळ वाचत नाही, तर तो पाहतो, ऐकतो आणि प्रतिक्रिया देतो. व्हिडिओ, फोटो, लाईव्ह स्ट्रीमिंग, इन्फोग्राफिक्स यामुळे डिजिटल न्यूज अधिक प्रभावी आणि आकर्षक ठरते. प्रिंट मीडियामध्ये हे सर्व शक्य नसते.डिजिटल मीडिया लोकशाही अधिक बळकट करत आहे. सामान्य नागरिकही आपल्या परिसरातील समस्या, अन्याय किंवा चांगल्या गोष्टी थेट समाजासमोर मांडू शकतो. त्यामुळे “नागरिक पत्रकारिता” (Citizen Journalism) ही संकल्पना प्रत्यक्षात उतरली आहे. तसेच डिजिटल मीडियामुळे स्थानिक बातम्यांना मोठे व्यासपीठ मिळाले आहे. गाव, तालुका, जिल्हा पातळीवरील प्रश्न थेट राज्य व देशपातळीवर पोहोचू लागले आहेत. हे प्रिंट मीडियाला अनेकदा शक्य होत नाही. मात्र वेगाबरोबरच जबाबदारीही तितकीच महत्त्वाची आहे. डिजिटल मीडियामध्ये अफवा, चुकीची माहिती पसरण्याचा धोका अधिक असतो. त्यामुळे पत्रकारांनी सत्यता, विश्वासार्हता आणि नैतिकता जपणे अत्यंत गरजेचे आहे. कारण माध्यम कोणतेही असो, पत्रकारितेचा आत्मा सत्यच असतो.आजच्या पत्रकार दिनानिमित्त एवढेच म्हणावेसे वाटते की,
प्रिंट मीडिया हा पत्रकारितेचा पाया आहे, तर डिजिटल मीडिया हे तिचे भविष्य आहे.
दोन्ही माध्यमांनी एकमेकांची ताकद ओळखून समाजहितासाठी काम केले, तर पत्रकारिता अधिक मजबूत आणि प्रभावी बनेल.
पत्रकार दिनाच्या सर्व पत्रकार बांधवांना मनःपूर्वक शुभेच्छा!
ಪತ್ರಕರ್ತರ ದಿನ ವಿಶೇಷ ಲೇಖನ
“ಪ್ರಿಂಟ್ ಮೀಡಿಯಾವಿಗಿಂತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ನ್ಯೂಸ್ ಏಕೆ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದೆ?”
ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಪತ್ರಕರ್ತರ ದಿನವು ಸಮಾಜದ ನಾಲ್ಕನೇ ಕಂಬವಾಗಿರುವ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ, ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಯ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುವ ದಿನವಾಗಿದೆ. ಕಾಲ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವೇಗವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ, ಅದಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಸ್ವರೂಪವೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಇಂದಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿಂಟ್ ಮೀಡಿಯಾವಿಗಿಂತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ನ್ಯೂಸ್ ಹೆಚ್ಚು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಪತ್ರಿಕೆ ಕೈಗೆ ಬಂದ ನಂತರವೇ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಂದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಮೊಬೈಲ್, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಮೂಲಕ ಸುದ್ದಿ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲೇ ಓದುಗರಿಗೆ ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾದ ಈ ವೇಗವೇ ಅದನ್ನು ಪ್ರಿಂಟ್ ಮೀಡಿಯಾವಿಗಿಂತ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ವಿಶೇಷತೆ ಎಂದರೆ ತಕ್ಷಣದ ಅಪ್ಡೇಟ್ಸ್ (Real-Time News). ಯಾವುದೇ ಘಟನೆ ನಡೆದ ತಕ್ಷಣವೇ ಕೆಲವು ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಸುದ್ದಿ ವೆಬ್ಸೈಟ್, ಆಪ್ ಅಥವಾ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಲೈವ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಿಂಟ್ ಮೀಡಿಯಾಗೆ ಮುದ್ರಣ, ವಿತರಣೆ ಮತ್ತು ಸಮಯದ ಮಿತಿಗಳು ಇರುವುದರಿಂದ ಸುದ್ದಿ ತಡವಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ ಓದುಗನು ಕೇವಲ ಓದುವುದಲ್ಲ, ನೋಡುತ್ತಾನೆ, ಕೇಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ವೀಡಿಯೊಗಳು, ಫೋಟೋಗಳು, ಲೈವ್ ಸ್ಟ್ರೀಮಿಂಗ್, ಇನ್ಫೋಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇದು ಪ್ರಿಂಟ್ ಮೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕರೂ ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಅನ್ಯಾಯಗಳು ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸಮಾಜದ ಮುಂದೆ ತರುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ “ನಾಗರಿಕ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ” (Citizen Journalism) ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ವಾಸ್ತವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ.
ಅದೇ ರೀತಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ವೇದಿಕೆ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ಗ್ರಾಮ, ತಾಲ್ಲೂಕು ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾಮಟ್ಟದ ವಿಚಾರಗಳು ನೇರವಾಗಿ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತಲುಪುತ್ತಿವೆ. ಇದು ಬಹಳಷ್ಟು ಬಾರಿ ಪ್ರಿಂಟ್ ಮೀಡಿಯಾಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ ವೇಗದ ಜೊತೆಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯೂ ಅಷ್ಟೇ ಮಹತ್ವದ್ದು. ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ವದಂತಿಗಳು ಮತ್ತು ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿ ಹರಡುವ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚು. ಆದ್ದರಿಂದ ಪತ್ರಕರ್ತರು ಸತ್ಯತೆ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಮತ್ತು ನೈತಿಕತೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಮಾಧ್ಯಮ ಯಾವದ್ದೇ ಆಗಿರಲಿ, ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಆತ್ಮ ಸತ್ಯವೇ.
ಇಂದಿನ ಪತ್ರಕರ್ತರ ದಿನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ –
ಪ್ರಿಂಟ್ ಮೀಡಿಯಾ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿದ್ದರೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಅದರ ಭವಿಷ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಎರಡೂ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅರಿತು ಸಮಾಜಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೆ, ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಲಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಪತ್ರಕರ್ತರ ದಿನದ ನಿಮಿತ್ತ ಎಲ್ಲಾ ಪತ್ರಕರ್ತ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಹೃತ್ಪೂರ್ವಕ ಶುಭಾಶಯಗಳು!

